عفونت و درد مثانه: علائم و درمان

kidneys

عفونت مثانه در واقع عفونت باکتریایی در مثانه است. گاهی اوقات به آن عفونت مجرای ادرار نیز می‌گویند. این بیماری به عفونت باکتریایی در هر نقطه از دستگاه ادراری مانند مثانه، کلیه، مجاری ادراری یا پیشابراه اشاره دارد. بسیاری از موارد عفونت مثانه به طور ناگهانی (حاد) رخ می‌دهد، در حالی که در برخی موارد ممکن است به صورت بلند مدت (مزمن) بروز کند. کلید جلوگیری از گسترش این عفونت، درمان زودرس آن است.

اکثر عفونت‌های مثانه ظرف 48 ساعت پس از مصرف آنتی‌بیوتیک مناسب برطرف می‌شود. برخی از عفونت‌های مثانه به دلیل مقاوم بودن باکتری‌ در برابر آنتی بیوتیک یا دیگر مشکلات سلامتی به کلیه‌ها سرایت می‌کنند. عفونت‌های مزمن مثانه نیاز به ترکیبی از درمان‌ها و اقدامات پیشگیرانه تهاجمی‌تر دارد. رویکرد پیشگیرانه در مورد عفونت مثانه می‌تواند به کاهش بروز آن و همچنین درد و ناراحتی همراه با آن کمک ‌کند. هر چه زودتر به دنبال درمان عفونت مثانه باشید، احتمال گسترش عفونت در بدن شما کمتر است. برای آگاهی از ساعات کاری کلینیک اورولوژی دکتر نامداری می‌توانید با شماره‌ 02188776801 تماس حاصل نمایید. 

چه عواملی باعث عفونت مثانه می‌شود؟


باکتری‌هایی که از طریق پیشابراه وارد بدن شده و به مثانه می‌روند، باعث عفونت مثانه می‌شوند. به طور معمول، بدن در هنگام ادرار این باکتری‌ها را از خود خارج می‌کند. مردان به دلیل اثرات محافظتی هورمون‌های پروستات از مصونیت بیشتری در برابر باکتری‌ها برخوردارند. با این حال، گاهی اوقات باکتری‌ها می‌توانند به دیواره‌های مثانه چسبیده و به سرعت تکثیر شوند. افزایش تعداد باکتری‌ها توانایی بدن برای نابودی آنها را تحت تأثیر قرار داده و در نتیجه مثانه دچار عفونت می‌شود. اکثر عفونت‌های مثانه توسط باکتری اشرشیاکلی (E. coli) ایجاد می‌شود. این نوع باکتری‌ به طور طبیعی در روده بزرگ موجود است. اگر تعداد بسیار زیادی از این باکتری در بدن وجود داشته باشد و یا از طریق ادرار دفع نشود، ممکن است سبب عفونت مثانه گردد. از باکتری‌های دیگری که می‌تواند باعث عفونت‌ شود، باکتری کلامیدیا و مایکوپلاسما را می‌توان نام برد. این باکتری‌ها بر خلاف باکتری اشرشیاکلی، معمولاً تنها از طریق مقاربت جنسی منتقل می‌شوند و علاوه بر مثانه می‌توانند اندام‌های تناسلی را نیز درگیر کنند.

چه افرادی در معرض عفونت مثانه هستند؟


هر فردی ممکن است به عفونت مثانه مبتلا شود، اما زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به عفونت‌های مثانه هستند. زیرا مجرای پیشابراه زنان کوتاه‌تر بوده و در نتیجه مسیر حرکت باکتری به مثانه ساده‌تر است. همچنین فاصله مجرای پیشاب تا راست روده (رکتوم) در زنان نزدیک‌تر از مردان است. به عبارت دیگر فاصله کوتاهی برای حرکت باکتری تا مثانه وجود دارد. فاکتورهای دیگری نیز می‌تواند خطر ابتلا به عفونت مثانه در مردان و زنان را افزایش دهد. این فاکتورها شامل:

  • سن بالا
  • عدم تحرک
  • عدم مصرف مایعات کافی
  • انجام عمل جراحی در مجاری ادراری
  • استفاده از سوند ادراری
  • احتباس ادراری که شامل انسداد در مثانه یا پیشابراه است.
  • اختلالات دستگاه ادراری به دلیل نقائص هنگام تولد و یا وارد شدن صدمات
  • مشکلات و دشواری دفع ادرار که به معنی مشکلات تخلیه مثانه است.
  • تنگی مجرای ادرار
  • بزرگ شدگی پروستات
  • بی‌اختیاری مدفوع
  • بارداری
  • دیابت

اگرچه زنان به طور کلی بیشتر مستعد ابتلا به عفونت مثانه هستند، اما مردان نیز در برابر آن کاملاً مصون نیستند. در مردان، پس از اولین دفعه ابتلا به عفونت مثانه، احتمال عود مجدد آن وجود دارد. به این دلیل که باکتری‌ها می‌توانند راه خود را به بافت‌های پروستات پیدا کرده و در آن بافت‌ها پنهان شوند.

علائم و نشانه‌ها


dard

علائم عفونت مثانه به شدت عفونت بستگی دارد. شما می‌توانید در هنگام ادرار کردن بلافاصله متوجه تغییراتی شوید. با گسترش عفونت، علائم آن با درد همراه خواهد بود.

برخی از علائم شایع عفونت مثانه عبارتند از:

  • بدرنگی ادرار و یا وجود خون در ادرار
  • تکرر ادرار 
  • ادرار بدبو
  • درد یا سوزش هنگام ادرار 
  • احساس نیاز به ادرار به طور مکرر (فوریت ادراری)
  • احساس گرفتگی یا فشار در قسمت تحتانی شکم و یا پایین کمر

عفونت مثانه می‌تواند باعث درد کمر شود. این درد با درد کلیه همراه است. شما ممکن است دردی غیر از درد عضلانی را در هر دو طرف کمر یا وسط کمر خود تجربه کنید. چنین عوارضی به معنای عفونت مثانه است که به احتمال زیاد به کلیه گسترش یافته است. عفونت کلیه همچنین می‌تواند موجب تب خفیف شود.

تشخیص


پزشک می‌تواند عفونت مثانه را با انجام یک آزمایش ادرار تشخیص دهد. آزمایش نمونه ادرار برای بررسی موارد زیر انجام می‌شود:

  • گلبول‌های سفید خون
  • گلبول‌های قرمز خون
  • نیتریت
  • باکتری
  • مواد شیمیایی دیگری که هنگام عفونت مثانه در ادرار وجود دارد.

 پزشک همچنین ممکن است آزمایش کشت ادرار را توصیه کند. این آزمایش به منظور تعیین نوع باکتری موجود در ادرار انجام می‌شود. هنگامی که نوع باکتری شناسایی شد، آزمایش حساسیت آنتی‌بیوتیکی باکتری برای تعیین بهترین آنتی‌بیوتیک مناسب برای درمان عفونت انجام می‌شود.

درمان


عفونت مثانه با تجویز داروهایی برای کشتن باکتری‌ها و از بین بردن درد و سوزش درمان می‌شود. درمان‌های خانگی نیز ممکن است به از بین بردن علائم و درمان عفونت مثانه کمک کند.

درمان دارویی

daro

آنتی‌بیوتیک‌های خوراکی برای از بین بردن باکتری‌های عامل عفونت مثانه تجویز می‌شود. اگر شما دارای علائم درد و سوزش هستید، پزشک ممکن است داروهایی برای از بین بردن این علائم به شما توصیه کند. رایج‌ترین دارو برای تسکین درد و سوزش ناشی از عفونت مثانه فنازوپیریدین (پیریدیوم) می‌باشد.

درمان‌های خانگی

نوشیدن مقدار زیادی مایعات می‌تواند به دفع باکتری‌ها از مثانه کمک کند، بهترین مایعات آب است. پزشک ممکن است به شما توصیه کند که برای افزایش سطح اسید در ادرار و کمک به کشته شدن باکتری‌ها، ویتامین C (اسید اسکوربیک) مصرف کرده و یا آب زغال اخته بنوشید. یکی دیگر از مزایای آب زغال اخته این است که مانع از چسبیدن باکتری‌ها به دیواره مثانه می‌شود.

راه‌های جلوگیری از عفونت مثانه


تغییر شیوه زندگی می‌تواند احتمال ابتلا به عفونت مثانه را کاهش دهد. اگر شما مکرراً دچار عفونت مثانه می‌شوید، پزشک ممکن است درمان پیشگیرانه را به شما توصیه کند. این درمان شامل مصرف روزانه آنتی‌بیوتیک در دوزهای کوچک برای پیشگیری یا کنترل عفونت مثانه در آینده است. 

تغییر شیوه زندگی

تغییرات زیر در شیوه زندگی شما ممکن است سبب کاهش بروز عفونت مثانه یا جلوگیری از آن گردد:

  • شش تا هشت لیوان آب در روز بنوشید. اگر مبتلا به نارسایی کلیه هستید، در مورد مقدار نوشیدن مایعات با پزشک خود مشورت کنید.
  • نوشیدن آب زغال اخته روزانه
  • ادرار کردن به محض حساس نیاز
  • پس از ادرار، از جلو به عقب خود را بشویید. (اگر زن هستید)
  • از دوش مهبل، اسپری‌های بهداشتی زنانه یا پودر استفاده نکنید.
  • در هنگام حمام کردن، ایستاده دوش بگیرید.
  • لباس زیر پنبه‌ای و لباس گشاد بپوشید.
  • لباس زیر خود را روزانه تعویض کنید.
  • به جای تامپون از نوار بهداشتی استفاده کنید.
  • به جای استفاده از دیافراگم و یا اسپرم کش، از یک روش دیگر برای کنترل بارداری استفاده کنید.
  • از کاندوم غیر اسپرم‌کش و بدون روان‌کننده استفاده کنید.
  • قبل و بعد از مقاربت جنسی ادرار کنید.

درمان پیشگیرانه با آنتی‌بیوتیک

اگر شما زن هستید و به طور مکرر دچار عفونت مثانه می‌شوید، پزشک ممکن است برای جلوگیری از عفونت مثانه در آینده و یا زمانی که دارای علائم عفونت مثانه هستید، مصرف روزانه آنتی‌بیوتیک را به شما توصیه کند. علاوه براین پزشک ممکن است یک دوز واحد آنتی‌بیوتیک را بعد از مقاربت جنسی برای شما تجویز نماید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *