زگیل تناسلی، تنها چند برجستگی پوستی بی خطر نیست؛ بلکه این ضایعه ویروسی، میتواند زنجیرهای از عوارض زگیل تناسلی را در بدن و روان فرد مبتلا ایجاد کند که اگر به موقع شناسایی نشود، زندگی جنسی و سلامت عمومی فرد را تحت تاثیر قرار میدهد. از خارش، سوزش و خونریزی موضعی گرفته تا درد در حین رابطه یا ادرار، هریک نشانهای از آسیبی عمیق است که میتواند سالها خاموش بماند و ناگهان با عود مجدد، خود را نشان دهد.
علاوه بر این، وجود زگیلها در ناحیه تناسلی، باعث افزایش احتمال ابتلا به عفونتهای مقاربتی دیگر شده و حتی در موارد نادر ، ممکن است همراه با انواع پرخطر ویروس HPV، زمینه را برای تغییرات پیش سرطانی فراهم کند. این مشکلات، در هر دو جنس به شکل متفاوتی بروز میکنند؛ برای مثال عوارض زگیل تناسلی در مردان، میتواند به تنگی مجرای ادرار یا درد طولانیمدت در ناحیه آلت، منجر شود.
در حالی که عوارض زگیل تناسلی در زنان، به دلیل ساختار پیچیده دستگاه تناسلی، خطرات خاصی مانند زایمان دشوار یا انتقال ویروس به نوزاد را به همراه دارد. از سوی دیگر، بار روانی این بیماری در قالب احساس شرم، اضطراب و ترس از طرد شدن، میتواند کیفیت روابط عاطفی را به شدت کاهش دهد. در ادامه این مقاله از سایت دکتر نامداری، به بررسی دقیق مهمترین خطرات زگیل تناسلی در زنان و مردان، خواهیم پرداخت.
انواع سرطان
یکی از مهمترین عوارض زگیل تناسلی که کمتر مورد توجه قرار میگیرد، خطر ابتلا به سرطانهای مرتبط با HPV است. اگرچه، زگیل تناسلی بهخودیخود سرطانی نیست و معمولا توسط انواع کمخطر ویروسHPV (مانند نوع 6 و 11) ایجاد میشود؛ اما آلودگی با انواع پرخطر این ویروس، میتواند زمینهساز بروز برخی سرطانها باشد.
از این رو، اگر در خود یا شریک جنسیتان، علائم زگیل تناسلی در مردان و زنان را مشاهده کردید، حتما با پزشک متخصص مشورت کرده و درمان به موقع را برای کاهش خطرات زگیل تناسلی آغاز کنید؛ چرا که برخی از سرطانهای ناشی از این ویروس، به شرح زیر هستند:
| نوع سرطان | ناحیه درگیر | میزان ارتباط با HPV |
| سرطان دهانه رحم | رحم(گردنه رحم) | بسیار بالا(بیش از 90% موارد) |
| سرطان آلت تناسلی | آلت تناسلی در مردان | بالا |
| سرطان مقعد | ناحیه مقعد | بالا |
| سرطان واژن | داخل واژن | متوسط تا بالا |
| سرطان فرج | ناحیه بیرونی تناسلی زنان | بالا |
| سرطان حلق و حنجره | گلو، لوزه، حنجره | روبهافزایش |
در زنان، یکی از شایعترین موارد خطرات زگیل تناسلی، ارتباط مستقیم HPV با سرطان دهانه رحم است. عوارض زگیل تناسلی در مردان نیز، میتواند شامل احتمال ابتلا به سرطان آلت تناسلی و سرطان مقعد شود؛ به ویژه در افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند.
خارش شدید ناحیه آلوده شده
خارش مداوم و گاهی آزار دهنده، یکی از رایجترین عوارض زگیل تناسلی است که میتواند زندگی روزمره فرد را مختل کند. بسیاری از بیماران پس از واکسیناسیون با واکسن گارداسیل، دیگر شاهد عود مکرر زگیل نیستند؛ اما کسانی که بدون محافظت کافی در معرض ویروس قرار میگیرند، ممکن است با خارش شدیدی روبهرو شوند که از سوزش خفیف تا احساس گزش دائمی، متغیر خواهد بود.
علت اصلی این خارش، واکنش التهابی پوست به حضور زگیل یا تحریک مداوم ناحیه مبتلا است؛ موضوعی که هم در عوارض زگیل تناسلی در مردان، بهویژه اطراف آلت و کیسه بیضه و هم در عوارض زگیل تناسلی در زنان، خصوصا در ناحیه فرج و اطراف واژن، دیده میشود. از آنجایی که خاراندن مداوم، میتواند پوست را زخم کرده و راه را برای عفونتهای باکتریایی یا قارچی باز کند؛ در نتیجه خطرات زگیل تناسلی، مانند خونریزی، درد سوزاننده و حتی بوی نامطبوع، افزایش مییابد.
بهترین راه برای پیشگیری از پیامدهای خطرناک، پرهیز از خاراندن، مشاوره پزشکی و درمان به موقع، غربالگری منظم و ارتقای سیستم ایمنی بدن است.
خونریزی در زمان رابطه جنسی
زگیلها، به دلیل بافت ظریف و عروق سطحی، در اثر تماس و اصطکاک به راحتی پاره شده و خونریزی میکنند. این مشکل، به خصوص اطراف آلت یا نوک آن و در دهانه واژن یا دهانه رحم دیده میشود. شدت خونریزی، معمولا خفیف است؛ اما اگر زگیلها پراکنده یا بزرگ باشند، امکان خونریزی قابل توجه و دردناک نیز وجود دارد.
در این حالت، احتمال عوارض زگیل تناسلی بالا میرود؛ زیرا زخم باز، میتواند راه ورود عفونتهای ثانویه را فراهم کند و زخمهای ترمیمنشده، التهاب مزمن و درد مداوم، به جا بگذارد. اگرچه خونریزی، به تنهایی تهدیدکننده زندگی نیست؛ اما بر کیفیت رابطه جنسی و اعتماد به نفس طرفین اثر میگذارد.
علاوه بر این، یکی از مهمترین خطرات زگیل تناسلی در چنین شرایطی، افزایش انتقال ویروس HPV و سایر بیماریهای مقاربتی به شریک جنسی است؛ زیرا وجود خون، احتمال سرایت را چند برابر میکند. از همین رو، بهترین و کمهزینهترین راه برای در امان ماندن از خطرناکترین پیامدها، پیشگیری یا درمان سریع است.
ترشحات غیر طبیعی از ناحیه تناسلی
ترشحات غیر طبیعی، چه به صورت آبکی، چه موکوسی غلیظ یا همراه با بوی ناخوشایند، یکی از عوارض زگیل تناسلی هستند که نباید آن را به تغییرات هورمونی یا عفونت خفیف نسبت داد. وقتی ویروس HPV موجب رشد زگیل در ناحیه تناسلی میشود؛ التهاب و تحریک مخاط، میتواند تولید ترشحات را افزایش دهد. اگر این ترشحات، بدبو یا همراه با لکههای خونی باشند، احتمال خطر بالا میرود.
شدت این عارضه، در زنان بیشتر به چشم میآید؛ زیرا ترشحاتی که از دهانه رحم عبور میکنند بستر مناسبی برای رشد میکروارگانیسمها ایجاد میکنند و ممکن است با درد لگنی یا خونریزی پس از رابطه همراه شود که از مهمترین عوارض زگیل تناسلی در زنان است و در صورت بیتوجهی، زمینهساز التهاب دهانه رحم و تغییرات پیشسرطانی میشود.
در مردان نیز، هرچند ترشحات کمتر شایع است؛ اما وجود رطوبت مداوم و بوی نامطبوع اطراف آلت میتواند نشانه عفونت همزمان باشد.
مشکل در زمان زایمان
زگیل تناسلی در دوران بارداری، میتواند برخی از جدیترین عوارض جانبی را رقم بزند که خطر برخی از موارد، ممکن است تصمیم پزشک را به سزارین، تغییر دهد.
- کاهش کشش دیواره واژن: زگیلهای بزرگ یا خوشهای، مانع اتساع کافی بافت واژن میشوند و خطر پارگی یا درد شدید حین زایمان را بالا میبرند.
- خونریزی ناحیه آلوده: اصطکاک هنگام خروج نوزاد، باعث پارگی زگیل و خونریزی قابل توجه میشود؛ این حالت با ریسک عفونت پس از زایمان، همراه است.
- انسداد کانال زایمان: در موارد نادر، تودههای حجیم زگیلی مسیر خروج سر نوزاد را میبندند و زایمان واژینال را غیرممکن میکنند.
- نیاز به اپیزیوتومی دشوار: وجود زگیل در محل برش اپیزیوتومی، میتواند خونریزی را تشدید و ترمیم بخیهها را پیچیده کند.
- ضرورت سزارین: برای پیشگیری از خونریزی شدید یا انسداد کانال زایمان، متخصص زنان، ممکن است سزارین را پیشنهاد دهد.
- انتقال HPV به نوزاد: هرچند نادر؛ اما عبور کودک از کانال زایمان آلوده، میتواند به پاپیلوماتوز تنفسی بازگشتکننده(زگیل در حنجره نوزاد) منجر شود که با تنگی نفس و نیاز به جراحیهای مکرر همراه است.
- افزایش اندازه و تعداد زگیلها: تغییرات هورمونی بارداری، رشد زگیلها را تسریع میکند و ریسکهای بالا را تشدید مینماید.
بهترین راه قبل از درگیری با عوارض زگیل تناسلی در بارداری، درمان به موقع زگیل، قبل یا در ابتدای حاملگی است.
انتقال بیماری و ویروس به نوزاد در زمان زایمان
یکی از نگرانیهای مهم برای مادران باردار مبتلا به HPV، امکان انتقال ویروس به نوزاد حین زایمان است. اگرچه، اغلب نوزادانی که در معرض ویروس قرار میگیرند، بدون مشکل خاصی و به طور طبیعی آن را دفع میکنند؛ اما در مواردی نادر، این ویروس میتواند وارد گلو یا تارهای صوتی نوزاد شده و منجر به بیماریای به نام پاپیلوماتوز تنفسی بازگشتکننده گردد.
این عارضه، اختلالی است که با رشد زگیل در مجاری تنفسی همراه بوده و ممکن است نیاز به جراحی مکرر برای باز نگه داشتن راه تنفس داشته باشد. خطرات زگیل تناسلی برای نوزاد، به عواملی مانند نوع زایمان، شدت آلودگی و بار ویروسی بدن مادر بستگی دارد. زایمان طبیعی، بیشترین احتمال تماس نوزاد با زگیلهای دهانه رحم و دیواره واژن را فراهم میکند، خصوصا زمانی که عوارض زگیل تناسلی در زنان، مانند زگیلهای فعال یا ترشحدار وجود داشته باشد.
در این حالت، احتمال عبور HPV به بدن نوزاد افزایش مییابد. با این حال، نقش سیستم ایمنی نوزاد در پاکسازی ویروس بسیار موثر است و بیشتر نوزادان بدون نیاز به درمان، هیچ علامت یا مشکل جدی تجربه نمیکنند.
انسداد مسیر ادرار
یکی دیگر از خطرناکترین عوارض زگیل تناسلی، انسداد مسیر ادرار است. اگر زگیلها در اطراف یا داخل مجرای ادرار(مخصوصا در دهانه آن) رشد کنند، میتوانند جریان طبیعی ادرار را مختل کرده و با فشار بر بافتهای اطراف، مانع دفع کامل ادرار شوند. خطر این عارضه، بسته به اندازه و محل زگیلها، از ناراحتی جزئی تا احتباس کامل ادرار، حالتی که در آن مثانه به طور کامل تخلیه نمیشود و فرد دچار درد شدید، احساس فشار و در نهایت ناتوانی در ادرار کردن میگردد، متغیر است.
علاوه بر آن، علائمی مانند سوزش ادرار، خارش و گاها وجود خون در ادرار نیز ممکن است به دلیل تحریک بافت مجرای ادرار توسط زگیلها ایجاد شود.
علائم زگیل تناسلی در مردان
عوارض زگیل تناسلی در مردان، معمولا با ضایعات پوستی کوچک، گوشتی و به رنگ پوست یا مایل به صورتی در اطراف آلت، کیسه بیضه، کشاله ران یا مقعد ظاهر میشوند. این زگیلها، در نگاه اول ممکن است بیخطر به نظر برسند؛ اما در واقع میتوانند منشأ مجموعهای از خطرات زگیل تناسلی باشند:
- انسداد مجرای ادرار
- خارش و سوزش شدید
- آسیب به اعتماد به نفس جنسی
- احتمال بروز سرطان آلت تناسلی یا مقعد
در مجموع، بیتوجهی به این علائم میتواند راه را برای پیشرفت خطرات جدیتر هموار کند.
علائم زگیل تناسلی در زنان
عوارض زگیل تناسلی در زنان، با برجستگیهای کوچک و نرم در ناحیه واژن، فرج، اطراف مقعد یا دهانه رحم شروع میشوند. این برجستگیها، اغلب بدون درد هستند؛ اما در صورت رشد یا افزایش تعداد، میتوانند منجر به مشکلات جدی و گاه پنهان شوند که شناسایی زودهنگام آنها را بسیار حیاتی میسازد. از جمله این خطرات، عبارتند از:
- افزایش خطر زایمان سخت یا سزارین
- ترشحات غیر طبیعی و بد بو
- خونریزی بعد از رابطه جنسی
- خطر بروز سرطان دهانه رحم
- احساس فشار روانی و اضطراب مداوم
برای پیشگیری از گسترش این خطرات زگیل تناسلی، آگاهی از علائم، معاینههای منظم زنان، انجام تست پاپ اسمیر و مهمتر از همه، تشخیص و درمان سریع، نقش کلیدی ایفا میکند.
بهترین کار برای دوری از عوارض زگیل تناسلی
بهترین راه برای دوری از عوارض زگیل تناسلی، آگاهی، واکسیناسیون(مانند واکسن گارداسیل)، رعایت بهداشت جنسی و مراجعه سریع به پزشک در صورت مشاهده علائم است. به این منظور، برای آگاهی از بهترین روشهای پیشگیری از خطرات زگیل تناسلی، میتوانید با دکتر فرشاد نامداری، فوق تخصص ارولوژی و زگیل تناسلی در تهران، در ارتباط باشید.
- شمارههای تماس: ۸۸۷۷۶۸۰۱, ۰۹۱۰۷۵۸۵۳۵۸
- آدرس مطب: شهر تهران، خیابان ولیعصر عج، ۳۰۰متر پایین تر از ونک، بالاتر از پل همت، بن بست سیدالشهدا، واقع در ساختمان رهام، پلاک ۸، واحد ۱
منبع
